Ik speel wel, maar ik ben er niet.
Ik hoor ze wel lachen, maar heel in de verte
Ik probeer aan andere dingen te denken, leuke dingen. Aan opa.
Maar steeds als ik hem voor me zie, draait hij zijn rug naar me toe.
Het spijt me, opa, ik wilde wel nee zeggen, maar het ging niet.
En nu help ik ze
als ze even willen ontspannen na een dag vol marcheren en schieten.
Ik vrolijk ze op
als ze moe zijn van een razzia.
Dat doe ik nu.

De Jas is een poppen- en muziektheatervoorstelling over de kracht van verbeelding. Het verhaal speelt zich af tijdens de donkerste momenten van de Tweede Wereldoorlog. Een voorstelling over kleine mensen die grootse daden verrichten. Over hoop en wanhoop. Over licht in de duisternis. En over een geschiedenis die actueler is dan ooit.

Op een herfstige oktoberdag in 1941 wordt de grootvader van het Joodse meisje Manasse voor haar ogen doodgeschoten door een SS’er. Zomaar. In een streven haar grootvader dicht bij zich te houden, trekt Manasse zijn jas aan. Dan doet ze een bijzondere ontdekking: in een verborgen jaszak vindt ze de pop van een prins. De pop komt tot leven en laat het meisje in de voetsporen van haar opa treden: Manasse wordt poppenspeler.

In een poging de weeskinderen in het overvolle getto van Warschau hun ellende even te laten vergeten, treedt Manasse voor ze op. Maar dan eist een SS’er dat het meisje ook voor de Duitse soldaten gaat spelen. Met de prins aan haar zijde komt Manasse in het hol van de leeuw. En daar ontdekt ze dat verzet vele vormen kent.

De tweede wereldoorlog is zware kost. Maar onmisbaar in de opvoeding van een kind. Hoe zorg je er nu voor dat je dit soort verhalen toch kunt delen met kinderen? Dat was een van de vragen die theatermaker Meike van den Akker zich stelde. Juist poppentheater leent zich voor het vertalen van grote thema’s. Poppen kunnen het groteske verbeelden, zonder dat het te schokkend wordt. Ellende wordt poëzie. Maar het verhaal wordt wel degelijk verteld.

De Jas is een Nederlands-Noordse coproductie van De Witte Pomp en Nordland Visual Theatre. Noorse première op maart 2021, Nederlandse première Belle Vue op 16 april tijdens Pop Arts.

Tot stand gekomen met subsidie van AFK, FPK, LIRA, Zabawas, Fonds 21.